پژوهشگران امنیتی موفق به شناسایی یک آسیبپذیری در پیادهسازی برخی Firmwareهای UEFI شدهاند که باعث میشود مادربردهای تعدادی از برندهای مطرح از جمله ASRock، ASUS، GIGABYTE و MSI در برابر حملات DMA در مراحل اولیه بوت سیستم آسیبپذیر باشند.
این نقص، سیستمهایی را تحت تأثیر قرار میدهد که از UEFI و IOMMU برای محافظت از حافظه در برابر دسترسی مستقیم تجهیزات سختافزاری استفاده میکنند.
UEFI و IOMMU چه کاری قرار است انجام دهند؟
در طراحی امن سیستم:
UEFI پایه اعتماد بوت را فراهم میکند
IOMMU مانع دسترسی مستقیم تجهیزات DMA-capable (مانند PCIe) به حافظه میشود
هدف:
جلوگیری از دستکاری حافظه قبل از لود سیستمعامل
اما در این نقص:
❌ Firmware اعلام میکند DMA Protection فعال است
❌ ولی IOMMU عملاً در فاز بحرانی بوت فعال نمیشود
ریشه فنی آسیبپذیری
این نقص توسط Nick Peterson و Mohamed Al-Sharifi از Riot Games کشف شده و ناشی از:
عدم همزمانی بین وضعیت اعلامشده محافظت DMA
و فعالسازی واقعی IOMMU در مراحل اولیه بوت
به گفته CERT/CC:
این شکاف اجازه میدهد یک دستگاه PCIe مخرب با دسترسی فیزیکی، پیش از فعالشدن کنترلهای امنیتی سیستمعامل، به حافظه دسترسی پیدا کند یا آن را تغییر دهد.
سناریوی حمله (Attack Scenario)
برای اکسپلویت موفق:
مهاجم باید دسترسی فیزیکی داشته باشد
یک دستگاه DMA-capable (PCIe) متصل کند
قبل از لود Kernel:
حافظه را بخواند
دادهها را تغییر دهد
یا کد مخرب تزریق کند (Pre-Boot Code Injection)
📌 این یعنی:
امنیت Secure Boot هم میتواند دور زده شود
CVEهای ثبتشده و محدوده تأثیر
| CVE | شدت | تولیدکننده | چیپست |
|---|---|---|---|
| CVE-2025-14304 | 7.0 | ASRock | Intel 500–800 |
| CVE-2025-11901 | 7.0 | ASUS | Intel Z490 تا W790 |
| CVE-2025-14302 | 7.0 | GIGABYTE | Intel + AMD (TRX50 در Q1 2026 پچ میشود) |
| CVE-2025-14303 | 7.0 | MSI | Intel 600–700 |
📌 همه از نوع Protection Mechanism Failure
چرا این نقص مهم است؟
حتی با:
Secure Boot
TPM
BitLocker
Endpoint Protection
اگر:
IOMMU در Early Boot فعال نباشد
➡️ مهاجم میتواند پایه اعتماد سیستم را تخریب کند
این مسئله بهویژه برای:
سیستمهای حساس
Workstationهای توسعه
محیطهای مجازیسازی
و حتی Cloud Bare-Metal
ریسک استراتژیک محسوب میشود.
اقدامات دفاعی توصیهشده (Actionable Mitigation)
1️⃣ آپدیت فوری Firmware / BIOS
2️⃣ فعالسازی صریح:
VT-d / AMD-Vi
3️⃣ محدودسازی دسترسی فیزیکی
4️⃣ استفاده از:
PCIe Port Control
Device Whitelisting
5️⃣ در محیطهای حساس:
بررسی Pre-Boot Integrity
مانیتورینگ Firmware Changes
CERT/CC تأکید میکند:
حتی سیستمهایی که در دیتاسنتر نیستند هم باید Firmware امن داشته باشند.
جمعبندی تحلیلی Vulnerbyte
این آسیبپذیری نشان میدهد:
Firmware همچنان نقطه کور امنیتی است
بسیاری از دفاعها فرض میکنند:
Early Boot امن است
اما یک خطای کوچک در UEFI میتواند:
کل زنجیره اعتماد را بشکند
🔴 Physical Access ≠ Low Risk
در Firmware Security، فیزیکی یعنی بحرانی.
