خانه » CVE-2026-24061

CVE-2026-24061

GNU Inetutils telnetd Remote Authentication Bypass via USER Environment Variable

توسط Vulnerbyte Alerts
229 بازدید
هشدار سایبری CVE-2026-24061

چکیده

یک آسیب‌پذیری بحرانی در سرویس telnetd از بسته GNU Inetutils تا نسخه 2.7 شناسایی شده است که امکان دور زدن کامل فرآیند احراز هویت از راه دور را فراهم می‌کند. در این سناریو، مهاجم بدون نیاز به اطلاعات احراز هویت معتبر و با تزریق مقدار -f root در متغیر محیطی USER از طریق پروتکل Telnet می‌تواند مستقیماً به root shell دست یابد.

توضیحات

آسیب‌پذیری CVE-2026-24061 از نوع خنثی‌سازی نادرست جداکننده‌های آرگومان در دستور یا به‌عبارت رایج‌تر تزریق آرگومان (Argument Injection) مطابق با CWE-88 است که در سرویس telnetd از مجموعه ابزارهای شبکه‌ای GNU Inetutils در نسخه‌های 1.9.3 تا 2.7 وجود دارد. این ضعف به مهاجم اجازه می‌دهد فرآیند احراز هویت را به‌طور کامل دور بزند و بدون داشتن اطلاعات احراز هویت معتبر، به یک root shell روی سیستم هدف دست یابد که در نهایت منجر به اجرای کد از راه دور با سطح دسترسی root می شود.

ریشه این آسیب‌پذیری به نحوه پردازش متغیرهای محیطی در سرویس telnetd بازمی‌گردد. در زمان برقراری اتصال Telnet، سرویس telnetd برای انجام فرآیند ورود کاربر، برنامه سیستمی /usr/bin/login را فراخوانی می‌کند؛ برنامه‌ای که معمولاً با سطح دسترسی root اجرا می‌شود. telnetd مقدار متغیر محیطی USER را که از سمت کلاینت دریافت می‌کند و بدون هیچ‌گونه پاک‌سازی یا اعتبارسنجی، مستقیماً به‌عنوان آرگومان به دستور اجرای login منتقل می‌کند.

پروتکل Telnet این امکان را فراهم می‌کند که کلاینت از طریق گزینه‌ی NEW_ENVIRON، متغیرهای محیطی دلخواهی را به سرور ارسال کند. در صورتی که مهاجم با استفاده از گزینه‌ی -a یا –login در کلاینت Telnet، مقدار متغیر USER را به‌صورت خاص “-f root” تنظیم کند، دستور نهایی اجراشده در سمت سرور به صورت زیر خواهد بود:

/usr/bin/login -p -h [remote_host] -f root

گزینه -f در برنامه login به‌طور صریح برای دور زدن فرآیند احراز هویت تعاملی طراحی شده است و باعث می‌شود سیستم بدون درخواست نام کاربری یا رمز عبور، مستقیماً یک نشست کاربری با سطح دسترسی کاربر مشخص‌شده (در اینجا root) ایجاد کند. از آنجا که telnetd این مقدار را بدون خنثی‌سازی جداکننده‌های آرگومان پردازش می‌کند، مهاجم قادر خواهد بود با تزریق این مقدار، کنترل عملکرد دستور login را به دست آورد.

این حمله کاملاً از راه دور، بدون نیاز به تعامل کاربر و احراز هویت اولیه قابل انجام است. بهره‌برداری از این ضعف قابل خودکارسازی است؛ به‌طوری‌که مهاجم می‌تواند با اسکریپت‌ها یا ابزارهای خودکار (برای مثال پیاده‌سازی‌هایی به زبان پایتون)، فرآیند برقراری ارتباط در پروتکل Telnet را شبیه‌سازی کرده، متغیر محیطی مخرب را ارسال کند و در نهایت به دسترسی کامل سیستم دست یابد.

تحلیل‌های انجام‌شده، به‌ویژه توسط آزمایشگاه‌های SafeBreach، نشان می‌دهد که دامنه این ضعف فراتر از متغیر USER است. از آنجا که متغیرهای محیطی در سیستم‌عامل‌های شبه‌یونیکس به‌صورت پیش‌فرض به فرآیندهای فرزند (Child Processes) منتقل می‌شوند، مهاجم می‌تواند متغیرهای محیطی دیگری مانند PATH را نیز به‌صورت دلخواه تنظیم کند. این موضوع سطح حمله را گسترش داده و امکان کنترل عملکرد سایر باینری‌ها و فرآیندهایی که توسط telnetd اجرا می‌شوند را فراهم می‌کند. برای این آسیب‌پذیری، کدهای اثبات مفهومی (PoC) به‌صورت عمومی منتشر شده‌اند که فرآیند بهره‌برداری را به‌طور کامل نمایش می‌دهند. این PoCها نشان می‌دهند که مهاجم می‌تواند تنها با ارسال بسته‌های کنترلی Telnet و بدون نیاز به اعتبارنامه، مستقیماً به دسترسی root دست یابد که این موضوع شدت و قابلیت بهره‌برداری بالای این ضعف را به‌خوبی نشان می‌دهد.

پیامدهای این آسیب‌پذیری از منظر ارزیابی CVSS بسیار شدید است و منجر به نقض کامل محرمانگی، یکپارچگی و در دسترس‌پذیری سیستم می‌شود. این آسیب‌پذیری به‌عنوان یک بردار دسترسی اولیه (Initial Access) بسیار خطرناک تلقی می‌شود، به‌ویژه در محیط‌هایی که سرویس Telnet روی پورت پیش‌فرض 23/TCP در دسترس شبکه‌های غیرقابل اعتماد یا اینترنت قرار دارد.

با توجه به شدت و قابلیت بهره‌برداری بالا، این آسیب‌پذیری در فهرست KEV سازمان CISA قرار گرفته و بهره‌برداری فعال از آن گزارش شده است. هرچند پروتکل Telnet به‌عنوان یک پروتکل قدیمی و فاقد رمزنگاری شناخته می‌شود، اما همچنان در برخی سامانه‌های یونیکس یا لینوکس، تجهیزات شبکه، سامانه‌های تعبیه‌شده (Embedded Systems) و زیرساخت‌های صنعتی مورد استفاده قرار دارد که این موضوع دامنه تأثیر این آسیب‌پذیری را افزایش می‌دهد.

این ضعف امنیتی با اعمال اصلاحات در مخزن پروژه GNU Inetutils و انتشار پچ‌های رسمی (از جمله کامیت‌های fd702c02 و ccba9f74) برطرف شده است. همچنین، برخی توزیع‌ها از جمله Debian 11 (bullseye) با اعمال این اصلاحات به‌صورت backport، آسیب‌پذیری مذکور را در نسخه 2:2.0-1+deb11u3 به‌طور کامل پچ کرده‌اند.

CVSS

Score Severity Version Vector String
9.8 CRITICAL 3.1 CVSS:3.1/AV:N/AC:L/PR:N/UI:N/S:U/C:H/I:H/A:H

لیست محصولات آسیب پذیر

Versions Product
affected from 1.9.3 through 2.7 Inetutils

لیست محصولات بروز شده

Versions Product
Post-2.7 (patched via upstream commits fd702c02, ccba9f74) GNU Inetutils
2:2.0-1+deb11u3 GNU Inetutils (Debian bullseye)

 استفاده محصول در ایران

در این جدول، تعداد صفحات ایندکس‌شده در گوگل با دامنه .ir که Inetutils را ذکر کرده اند، ثبت شده است. این داده صرفاً برای برآورد تقریبی حضور محصولات در وب ایران استفاده شده و نمایانگر میزان نصب دقیق و استفاده واقعی نیست.

Approx. Usage in .ir Domain via Google

(Total Pages)

Search Query (Dork) Product
263 site:.ir “Inetutils” Inetutils

نتیجه گیری

این آسیب‌پذیری با شدت بحرانی در سرویس telnetd از بسته GNU Inetutils، امکان دور زدن کامل فرآیند احراز هویت و در نهایت اجرای کد از راه دور با سطح دسترسی root را برای مهاجم فراهم می‌کند که می‌تواند منجر به نفوذ کامل به سیستم شود. با توجه به وجود PoCهای عمومی، گزارش بهره‌برداری فعال و قرار گرفتن این آسیب‌پذیری در فهرست KEV سازمان CISA، اجرای اقدامات زیر برای کاهش ریسک و جلوگیری از بهره‌برداری به‌شدت توصیه می‌شود:

  • غیرفعال‌سازی فوری سرویس Telnet: ایمن‌ترین و مؤثرترین راهکار، غیرفعال کردن کامل سرویس telnetd است. پروتکل Telnet ذاتاً ناامن بوده و فاقد هرگونه رمزنگاری است و نباید در هیچ محیط عملیاتی، به‌ویژه شبکه‌های غیرقابل اعتماد، مورد استفاده قرار گیرد. استفاده از SSH به‌عنوان جایگزین امن به‌شدت توصیه می‌شود.
  • به‌روزرسانی و اعمال پچ امنیتی: بسته GNU Inetutils را به نسخه‌ای ارتقا دهید که شامل اصلاحات upstream باشد (از جمله کامیت‌های fd702c02 و ccba9f74). در توزیع‌هایی مانند Debian 11 (bullseye)، این آسیب‌پذیری در نسخه 2:2.0-1+deb11u3 به‌طور کامل پچ شده است.
  • محدودسازی دسترسی شبکه: در صورت استفاده از Telnet، دسترسی به پورت 23/TCP را صرفاً به کلاینت‌های مورد اعتماد محدود کرده و با استفاده از فایروال، دسترسی از اینترنت و شبکه‌های غیرمعتبر را به‌طور کامل مسدود نمایید.
  • مانیتورینگ و شناسایی فعالیت‌های مشکوک: لاگ‌های سیستم و ترافیک شبکه را برای شناسایی اتصالات غیرعادی یا مشکوک به پورت 23 به‌طور مستمر مانیتور کنید. استفاده از ابزارهایی مانند fail2ban یا سامانه‌های تشخیص و جلوگیری از نفوذ (IDS/IPS) برای شناسایی اسکن‌ها و تلاش‌های بهره‌برداری توصیه می‌شود.
  • اسکن و ارزیابی امنیتی: سیستم‌ها و شبکه را با ابزارهای اسکن آسیب‌پذیری مانند OpenVAS یا Nessus بررسی کرده و هرگونه سرویس Telnet فعال یا ناامن را شناسایی و اصلاح نمایید.

اجرای سریع این اقدامات به‌ویژه غیرفعال‌سازی سرویس Telnet یا اعمال پچ امنیتی، ریسک بهره‌برداری را به حداقل رسانده و از دسترسی غیرمجاز مهاجمان به سیستم‌ها و دارایی‌های حیاتی سازمان جلوگیری خواهد کرد.

امکان استفاده در تاکتیک های Mitre Attack (در زمان اجرای حمله)

Initial Access (TA0001)
در بهره‌برداری از CVE-2026-24061، دسترسی اولیه به‌صورت کاملاً از راه دور و بدون نیاز به احراز هویت شکل می‌گیرد و مستقیماً به در دسترس بودن سرویس telnetd روی شبکه وابسته است. شرط اساسی این مرحله آن است که سرویس Telnet فعال بوده و امکان دریافت متغیرهای محیطی از کلاینت را بپذیرد، به‌ویژه در محیط‌هایی که پورت Telnet در معرض شبکه‌های غیرقابل اعتماد قرار دارد. مهاجم با ارسال داده‌ای که در ظاهر بخشی از فرآیند استاندارد برقراری نشست است، می‌تواند مسیر ورود به سیستم را بدون عبور از کنترل‌های هویتی باز کند؛ به‌گونه‌ای که این ارتباط در سطح شبکه رفتاری عادی و غیرمشکوک به نظر برسد.

Execution (TA0002)
اجرای حمله در لحظه‌ای رخ می‌دهد که سرویس telnetd داده‌های دریافتی از کلاینت را برای فراخوانی فرآیند ورود سیستم پردازش می‌کند. شرط تحقق این تاکتیک آن است که مقدار متغیر محیطی USER بدون پاک‌سازی یا تفکیک امن آرگومان‌ها مستقیماً به دستور login منتقل شود. در این وضعیت، جریان اجرای برنامه از مسیر پیش‌بینی‌شده خارج شده و دستور با پارامترهای دستکاری‌شده اجرا می‌شود، به‌طوری که کد مهاجم نه از طریق بارگذاری فایل جدید، بلکه در قالب همان اجرای سیستمی فعال می‌گردد.

Privilege Escalation (TA0004)
از آنجا که فرآیند login توسط telnetd با سطح دسترسی root اجرا می‌شود، اجرای موفق این مرحله عملاً به ارتقای فوری سطح دسترسی منجر خواهد شد. شرط این تاکتیک باقی ماندن اجرای دستور در همان کانتکست سیستمی و عدم وجود مکانیزم‌های محدودکننده اضافی است. در چنین شرایطی، مهاجم بدون آنکه ابتدا به یک حساب کاربری عادی دسترسی پیدا کرده باشد، مستقیماً به سطح دسترسی روت سیستم می‌رسد که بالاترین سطح دسترسی محسوب می‌شود.

Defense Evasion (TA0005)
این حمله به‌گونه‌ای انجام می‌شود که ردپای کمی در لاگ‌ها یا فایل‌های سیستم باقی بگذارد، زیرا از مسیرهای کاملاً معتبر سرویس Telnet و ابزار استاندارد login استفاده می‌کند. شرط موفقیت در این تاکتیک آن است که بهره‌برداری تنها در حافظه و در قالب پارامترهای اجرایی رخ دهد و نیازی به ایجاد فایل یا تغییر پیکربندی پایدار نداشته باشد. به این ترتیب، رفتار مخرب در دل یک نشست به‌ظاهر قانونی پنهان می‌ماند و شناسایی آن برای ابزارهای نظارتی سنتی دشوارتر می‌شود.

Lateral Movement (TA0008)
در صورتی که سیستم هدف بخشی از یک زیرساخت بزرگ‌تر باشد و به سایر سامانه‌ها یا سرویس‌ها دسترسی شبکه‌ای داشته باشد، دسترسی root به‌دست‌آمده می‌تواند به‌عنوان نقطه شروع حرکت جانبی مورد استفاده قرار گیرد. شرط این مرحله وجود اعتماد ضمنی بین این میزبان و سایر اجزای شبکه و همچنین دسترسی‌های پیش‌فرض سرویس‌های سیستمی است. در چنین وضعیتی، مهاجم قادر خواهد بود دامنه نفوذ خود را فراتر از یک سیستم گسترش دهد.

Impact (TA0040)
پیامد نهایی CVE-2026-24061 به‌مراتب فراتر از یک نقص ساده در احراز هویت است و می‌تواند به تصاحب کامل سیستم منجر شود. اجرای کد از راه دور با سطح دسترسی root باعث از بین رفتن کامل محرمانگی داده‌ها، امکان تغییر یا تخریب هرگونه تنظیم یا فایل سیستمی و ایجاد اختلال جدی در در دسترس‌پذیری سرویس‌ها می‌شود. با توجه به ماهیت سرویس Telnet و نقش آن در مدیریت و دسترسی از راه دور، بهره‌برداری موفق از این ضعف می‌تواند اعتماد کل محیط عملیاتی را زیر سؤال ببرد و بازیابی امنیت سیستم را به فرآیندی پرهزینه و زمان‌بر تبدیل کند.

منابع

  1. https://www.cve.org/CVERecord?id=CVE-2026-24061
  2. https://www.cvedetails.com/cve/CVE-2026-24061/
  3. https://vulmon.com/vulnerabilitydetails?qid=CVE-2026-24061
  4. https://vuldb.com/?id.342143
  5. https://lists.gnu.org/archive/html/bug-inetutils/2026-01/msg00004.html
  6. https://www.openwall.com/lists/oss-security/2026/01/20/2
  7. https://www.openwall.com/lists/oss-security/2026/01/20/8
  8. https://codeberg.org/inetutils/inetutils/commit/fd702c02497b2f398e739e3119bed0b23dd7aa7b
  9. https://codeberg.org/inetutils/inetutils/commit/ccba9f748aa8d50a38d7748e2e60362edd6a32cc
  10. https://www.cisa.gov/known-exploited-vulnerabilities-catalog?field_cve=CVE-2026-24061
  11. https://www.safebreach.com/blog/safebreach-labs-root-cause-analysis-and-poc-exploit-for-cve-2026-24061/
  12. https://nvd.nist.gov/vuln/detail/CVE-2026-24061
  13. https://cwe.mitre.org/data/definitions/88.html

همچنین ممکن است دوست داشته باشید

پیام بگذارید